Ireneusz Sobota

Polskie strony polarne w Internecie

Polska należy do niewielkiej grupy krajów, które prowadzą badania w strefach polarnych. Liczba tych krajów jest niewielka. Fakt, iż Polacy pracują pod obydwoma biegunami, rzuca pozytywne światło na polską naukę. Polscy polarnicy są znani w świecie, znani są w kraju. Tylko czy znani są wielu? Czy tylko niewielkiej grupie innych polarników i entuzjastów zimnymi lądami? Czy książki to wystarczające źródło wiedzy o polskich badaniach polarnych? Czy niewielka ilość informacji w mediach może być tego uzupełnieniem? Czy wspólne spotkania polarników dwa, trzy razy w roku, wystarczą byśmy mogli przedstawić sobie wyniki naszych badań? W zasadzie tak. Ale jak pisze wielki polski polarnik profesor Alfred Jahn: „Spełniajmy pragnienia naszych wielkich badaczy polarnych, Dybowskiego, Czerskiego, Czekanowskiego, Arctowskiego, Dobrowolskiego, utrwalajmy na stałe imie polskie w krajach podbiegunowych".
Sposobem na to, aby polscy naukowcy, badacze polarni, podróżnicy, odkrywcy, jeszcze wyraźniej pokazali swój dorobek światu, może być Internet. Ten skomplikowany system sieci tysięcy komputerów stanowi doskonałe i zarazem bardzo proste w obsłudze dla przeciętnego użytkownika, źródło informacji. Na internetowych stronach mogą być zawarte wszelkiego rodzaju informacje, w każdej formie. Od popularyzatorskich, po obszerne bazy danych. Jest to doskonały sposób na promocję polskiej myśli polarnej. Dostęp do Internetu, to nie tylko podłączony do sieci komputer, to także obecność na stronach WWW.
Istnieje wiele stron o tematyce polarnej w Internecie. Są to strony dotyczące zarówno światowych stacji polarnych, instytucji naukowych zajmujących się problematyką polarną, jak i relacje z wielkich wypraw i setki tysiecy zdjęć i map. Liczba polskich stron w Internecie poświęconych tematyce polarnej jest bardzo uboga. Istnieje zaledwie kilka witryn, z których większość jest bardzo skromna i zawiera niewiele informacji. Brakuje odpowiedniej ilości materiałów populryzatorskich, jak i przedstawienia wyników polskich badań polarnych. Przy tak dużym dorobku polskiej nauki, jest to zaledwie cząstka potrzeb.
Do najbardziej interesujących i zawierających wiele informacji należą strony (tab 1): The Polish Station, Henryk Arctowski, przedstawiająca Polska Stację Polarną na Wyspie Króla Jerzego oraz strona Toruńskiej Stacji Polarnej na Spitsbergenie. Strona zawiera bardzo bogaty materiał. Opisana została historia Toruńskiej Stacji Polarnej oraz historia toruńskich wypraw na Spitsbergen. Przedstawiono problematykę badawczą, którą zajmują się toruńscy glacjolodzy. Można znaleźć relacje, ilustrowane fotografiami, z trzech ostatnich wypraw. Na szczególną uwagę zasługuje przedstawienie wyników badań oraz zamieszczenie wybranych publikacji.
Jako stronę o tematyce polarnej można wymienić stronę Instytutu Geofizykii PAN w Warszawie. Zawiera ona kilka informacji na temat Polskiej Stacji Polarnej w Hornsundzie.
Bardzo ważną stroną internetową jest strona Klubu Polarnego PTG, opracowana przez Zakład Geomorfologii Instytutu Nauk o Ziemi UMCS. Przedstawia ona główne kierunki działalności Klubu, strukturę organizacyjną, formy działalności, publikacje, a także sprawy bieżące. Interesującymi stronami są witryny poświęcone wielkich polarnym wyczynom Marka Kamińskiego: „Solo in Antarctica ‘95" i „Solo in TransAntarctica ‘96/97". Mają one inny charakter od opisanych powyżej. Są za to doskonałym przykładem, jak powinny wyglądać strony o takiej tematyce. Interesującą stroną jest witryna autorstwa Zbigniewa Zwolińskiego "Polska Gwiazdka na Biegunach". Autor przedstawia zwyczaje i przebieg Świąt Bożego Narodzenia na dwóch polskich stacjach polarnych: w Hornsundzie na Spitsbergenie i na Stacji Antarktycznej, Henryk Arctowski na Wyspie Króla Jerzego. Na zakończenie należy wymienić prywatną stronę autorstwa Krzysztofa Różańskiego "Svalbard-Spitsbergen", która opisuje położenie i środowisko naturalne archipelagu.
Dla naukowców Internet może być doskonałym miejscem wymiany wiedzy, poglądów i baz danych. Jest to obecnie najszybsza i najwygodniejsza metoda przekazu informacji. Zjawisko Internetu należy do bardzo dynamicznych. Pośród setek stron, powinny sie znaleźć również strony poświęcone polskim badaniom polarnym, polskim polarnikom, polskim miejscom pod biegunami.
Wielki polski badacz polarny profesor Alfred Jahn pisał: "Uczciwie i hojnie dzielę tereny spitsbergeńskie, lodowce i tundry, między wszystkie polskie uczelnie. Widzę tam setki młodych ludzi, którzy zdobywają tu wiedzę i kształcą swoje charaktery." I dobrze by było, gdyby ci wszyscy ludzie, te najbardziej twarde charaktery, znalazły się na stronach wielkiej encyklopedii, jaką jest Internet. Polską myśl polarną powinniśmy rozpowszechniać w Internecie i poprzez Internet całemu światu.

Streszczenia referatow